|
روزنامه ابتکار:
بنابر گزارش مرکز آمار از نتايج آمارگيري نيروي کار تابستان جمعيت فعال کشور در فصل تابستان 24 ميليون و 223 هزار نفر اعلام شده که از اين ميزان 16 ميليون و 781 هزار نفر معادل 69 درصد کل جمعيت فعال کشور در شهرها زندگي مي کنند.در همين حال تعداد افراد بيکار بالاي 10 سال شهرها،قطع نظر از واقعي بودن يا نبودن آمار دو ميليون و 200 هزار نفر اعلام شده که اين 80.2 درصد کل بيکاران کشور معادل دو ميليون و 745 هزار و 219 نفر است.همچنين مرکز آمار نرخ بيکاري جمعيت بالاي 10 سال کشور را 3.11درصد و براي شهرها اين شاخص 1.13 درصد اعلام کرده است.
به گزارش فردا در همين حال نرخ جمعيت بيکار جوان (جمعيت بين 15 تا 29 سال) کشور نيز 20.4 درصد به تعداد يک ميليون و 834 هزار و 516 نفر است که اين شاخص در شهرها 23.8 درصد به تعداد يک ميليون و 461 هزار و 178 نفر اعلام شده است.
در همين حال آمار نشان مي دهد 28 درصد جمعيت بيکار جوان شهري (15 تا 24 سال)، معادل 909 هزار نفر در شهرها زندگي مي کنند. همچنين يک ميليون و 460 هزار نفر به ميزان 8.23 درصد بيکاران شهري بين 15 تا 29 سال قرار دارند. در واقع 5.66 درصد بيکاران کشورمان را جمعيت جوان 15 تا 29 سال تشکيل مي دهند. چنانچه رقم بيکاري را 4.4 ميليون نفر در نظر بگيريم، جمعيت بيکار شهري 15 تا 29 رقمي حدود 3.2 ميليون نفر خواهند بود.
اين در حالي است که مرکز آمار نرخ بيکاري تابستان و پاييز را 3.11درصد اعلام کرده اما محاسبات آماري به گفته برخي کارشناسان و مسئولان وجود حدود چهار ميليون بيکار در کشور را ثابت مي کند.حسن طائي عضو هيات علمي دانشگاه علامه پيش از اين اعلام کرده بود تعداد بيکاران کشور بالغ بر چهار ميليون نفر است.
همچنين محسن رضايي نيز در يکي از سخنراني هاي خود خاطرنشان کرد نرخ واقعي بيکاري حدود 20 درصد است. اين ادعا ها از طريق تجميع تعداد افراد بيکار و شاغلان ناقص قابل اثبات است.کارشناسان در نقد آمارهاي رسمي بيکاري يکي از عوامل را تعريف کار از نظر مرکز آمار اعلام مي کنند در سايه اين تعريف شاخص ديگري به نام اشتغال ناقص به شاخص هاي مربوط به اشتغال اضافه مي شود.
با تحليل اين شاخص مشاهده مي شود در واقع مجموع بيکاران و شاغلان به اشتغال ناقص به بيش از چهار ميليون و 428 هزار نفر افزايش مي يابد.براساس تعريف مرکز آمار افرادي که داراي اشتغال ناقص هستند شامل تمام شاغلاني هستند که در هفته مرجع (زمان آمارگيري) در محل کار حاضر يا موقتا غايب بوده اما به دلايل اقتصادي نظير رکود کاري، پيدا نکردن کار با ساعت کار بيشتر، قرار داشتن در فصل بيکاري و... کمتر از 44 ساعت کار کرده، خواهان و آماده براي انجام کار اضافي هستند.
اين تعريف سه رکن اساسي دارد1 ;-فرد فعال اقتصادي است چون خواهان کار اضافه است، 2-بيش از يک ساعت در هفته کار مي کند پس شاغل است، 3-اما زير 44 ساعت که معيار استاندارد براي اشتغال کامل است، کار نمي کند، 4-ماهيت واقعي اشتغال ناقص در واقع بيکاري است چرا که فرد به ناچار پذيرفته کمتر از استاندارد کار کند اما خواهان کار کامل و بالاي 44 ساعت است.در واقع علت تعريف اشتغال ناقص را بايد در تعريف شاغل از نگاه مرکز آمار جست وجو کرد.
بنابر تعريف اين مرکز افرادي که در هفته حداقل يک ساعت کار مي کنند، موقتا کارشان را ترک مي کنند (مانند کارخانجاتي که به دليل رکود، کارگران خود را به مرخصي مي فرستند، افرادي که بدون مزد براي يکي از اعضاي خانوار يا خويشاوند کار مي کنند) فرزندان يا بستگاني که براي کمک به معاش خانواده يا آموزش نزد پدر يا فاميل کار يا شاگردي مي کنند. کارآموزان دوره هاي کارآموزي (همانند کارآموزي سه ماهه دوره هاي هنرستان يا رشته هاي مهندسي) يا محصلاني که طي هفته بنا به هر دليل بيش از يک ساعت کار مي کنند، همچنين سربازان وظيفه، شاغل محسوب مي شوند.
در واقع اين دسته افراد، در سرشماري افراد شاغل و بيکار، تابستان سال جاري 8.7 درصد از افراد شاغل يعني عددي نزديک به يک ميليون و 680 هزار نفر را شامل شده است.اين ميزان بيکاري نرخ بيکاري جامعه را از 3.11 درصد اعلام رسمي به 2.18 درصد افزايش مي دهد. سوال اينجاست که آيا مي توان ادعا کرد نرخ بيکاري در کشور 2.18 درصد است؟
جمشيد اسماعيلي کار شناس حوزه کار معتقد است: مرکز آمار، هر فصل و هر سال نرخ مشارکت اقتصادي و اشتغال را براساس جمعيت فعال کشور اعلام مي کند، اما اين نرخ و جمعيت اعلام شده همواره کلي است، و هيچ گاه در آمارهاي مرکز آمار اعلام نمي شود، تعداد جمعيت فعال از ميان چه گروه هاي مرجعي و با چه مشخصاتي محاسبه مي شود و طبعا هر فصل نيز نمي توان سرشماري دقيقي از تعداد افراد فعال کشور انجام داد. عضو هيات علمي دانشگاه آزاد با بيان اينکه چنين شرايطي باعث مي شود تا جمعيت فعال کشور به صورت سليقه اي قابل محاسبه باشد.
مي گويد: حتي اگر فرض را بر سليقه اي نبودن محاسبه بگذاريم، وقتي امکان دسترسي دقيق به گروه هاي مختلف جامعه نيست طبعا شناخت جمعيت فعال مشکل است.وي معتقد است: براساس تعريف کار مورد نظر مرکز آمار، کليه افراد خواهان فعاليت اقتصادي چه شاغل و چه بيکار بالاي 10 سال فعال اقتصادي محسوب مي شوند.
به عبارت ديگر، مي توان، مجموع جمعيت بالاي 10 سال کشور را نيز جمعيت فعال دانست، چراکه بسياري از دانش آموزان، از مقطع راهنمايي و دبيرستان اساسا از اينکه درآمدي داشته باشند، بدشان نمي آيد پس خواهان مشارکت اقتصادي محسوب مي شوند. همچنين بسياري از زنان خانوار براي اينکه بتوانند در پوشش هزينه هاي خانوار شريک باشند، طبعا ابراز تمايل خواهند کرد که کار اقتصادي انجام دهند، در نتيجه نرخ مشارکت جامعه مي تواند، حتي تا 80 و 90 درصد افزايش يابد اما آيا اين رقم واقعيت مشارکت اقتصادي جامعه را منعکس مي کند.وي اعتقاد دارد: در بخش جمعيت فعال کشور بايد مشخص شود گروه هاي تشکيل دهنده شامل چه افراد با چه مشخصاتي و تيپ هايي هستند. انعکاس اين مساله باعث مي شود تا کارشناسان بتوانند به مرکز آمار کمک کنند تا جمعيت فعال کشور را واقعي تر محاسبه کنند.
|
